नवलपुर परिवारको सहयोगको लागि साधनका लागि साधन- अर्को नयाँ छ आइपुगेको छ। साइना प्रेस नामक तीन महिना सुई अन्तरिक्ष हो।
तथा जनसङ्ख्या स्वास्थ्य सूचनाको अनुमति र युके सरकारका आर्थिक सहयाेमा आईपास र मेरि स्टाेप अन्तर्राष्ट्रियको दक्षिणमा रिपोर्टको परीक्षण सुरु गरिएको छ।
नवलपुर र सिन्धुली जिल्लामा महिला प्रयाेगका तीन महिनामा गर्भ निराधक अस्थायी साधन साइना प्रेसको सेवा सुरु हुने हो ।
प्रत्येक तीन महिना लगाउ खोज या साधन तिघ्रा र पेटमा खोज्छ।
दुम्कौली प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र नवलपुरमा आयाेजित कार्यक्रम गण्डकी प्रदेशका सामाजिक विकास मेरी नरदेवी पुनले सेवाका औपचारिक उद्घाटन गरिन् ।
उनले भनिन्, 'हरेक महिलालाई आमा बन्न अधिकार भावेपनि कटि बच्चाका जन्म प्रदान,कति अन्तरमा जन्म दिने अधिकार छैन।’
परिवार नियाजनका साधनहरू सुरू गर्न महिलाले पनि आफ्नो निर्णयले अधिकार प्राप्त गर्ने हिन्दे भनाइ छ।
हरेक महिलाले आफ्ना अधिकारका लागि अडानले त्रुटिपूर्ण व्याख्या गरे, 'प्रदेश सन्देश सुत्केरीको घरमा सुरक्षाकर्मी कार्यक्रम ल्याएकाे छ,जसले स्वास्थ्यकर्मीले सुत्केरीकाे घरमा पुगेर सेवापरमशूल छ।’
तथा स्वास्थ्य स्थापना सूचनाका सचिव डा पुष्का पुष्टीका गरिवा गरिले असम्या परिवार नियाजनमा अर्काे विकल्पका स्याना प्रेस सुई प्युटे उल्लेखिन् ।
’सायना प्रेस पनि अन्य परिवार नियाजनका साधनमा एक हाे, याे प्रभावकारी छ कि निश्चित भईसकेके छ, अतः ढुक्क प्रयाेग फर्काउन,’ उनको भनिन्।
स्वास्थ्य सेवा विभाग, कल्याणकारी महाशाखानका प्रमुख परिवार परिवार सिंह टिंकरीले डडेजन भिजन प्रत्येक महिला परिवार निया वा परिवार याजनाका निर्णय लि अधिकार दिएका उल्लेख।
उनको विश्वका अन्य देशमा प्रयाेगमा आकांक्षी अभियान याे साइना प्रेसका बारेमा महिलालाई प्रभावकारी परामर्श र तालिम दिन सक्कमा भन्न सकिन्छ।
यूकी विकास नियाेग नेपाल प्रमुख लिजा हानानले याे सेवालाई छिटै महिलाहरूले परिवार व्यवस्थापनमा छनैट विश्वास व्यक्त गरिन्।
उनले याे अध्ययन २०२० सम्म पुगेपनि महिलाले रुचाएकाे खण्डमा २०२२ सम्ममा यूके सहयाग मिलाउन जानकाे बताइन्छ ।
एक पटक सुरु भयो भने तीन महिना गर्भ रहन राक्नु भयो याे सुई महिनावारीमा ७ दिनको जन्म वा महिलाले गर्भमा लिनका लागि जुनसुकै तालिम प्राप्त स्वास्थ्यकर्मीबाट खोज्छ।
विश्वका अन्य देशमा गर्भ निराधक सुईका रूपमा याे साधन प्रभावकारी पाइए पछि नेपालका नवलपुर (वर्दघाट-सुस्ता-पूर्व) र सिन्धुली का १४ वटै स्वास्थ्य संस्थामा याे अध्ययनका लागि सुरू गर्न बताइका छ ।
अध्ययन पछि यो स्वीकार्यता र राजाईका आधारमा अन्य जिल्लामा विस्तार पनि छ।
याे साधनले प्रयाेगले महिनावारीकाे बेलामा दुखाइ कम हुन्छ, गर्भाधान गररहेकी महिलाले पनि प्रयाग गर्न मिल्ने, इस्ट्राजेन नामक हर्माेन वा इस्ट्राजेन र प्राजेस्टेराेनका महिलाले पनि प्रयाेग गर्न मिल्ने र सुई छाडेका केही समय अर्थात् १० देखे १२ महिना रात फेरि हुन सक्छ बताइएका छ।
याे सुई गर्भवतिकी प्रजननविवाहकी महिला, भरखरै गर्भपतन भ्याकी महिला, गर्भाधान गराईकी महिला, नवविवाहित महिला, एचआईभी संक्रमित वा एड्स चिन्हे वा एन्टी रेट्रारेल औषधि स्थिति महिलाका लागि उपयुक्त कार्यक्रममा जानकारी दिएका छन्।
सायना प्रेस सुई प्रयाेग भएको केही महिना महीनासम्म आउन थाल्यो वा अरुबेला पनि छिटफुट रगत बग्ने, केही महिलाकाे तालाबढु हुन र कसैकसैलाई डण्डिफाेर, टाउको दुख्ने मनस्थिति परिवर्तन हुने सामान्य असर देख्नका लागि बताइएका छन् ।
तर, महिला समस्याकी महिला, महिनावारीमा धेरै रगत बग्ने समस्या, याैन सम्पर्क समयमै अत्याधिक रगत बग्ने समस्या महिला, कलेजेसम्बन्धि र हड्डी खिईने समस्या महिलाले सुई प्रयाग गर्न सक्छन्।
हाललाई याे सुइ सिन्धुली र नवलपुरका १४ वटा सरकारी स्वास्थ्य संस्थामा तालिम प्राप्त स्वास्थ्यकर्मीबाट नि:शुल्क लिन मिल्काइ बताइएकाे छ।
सायना प्रेस विश्वका ४० भन्दाबढि देशले प्रयाग सुरु गर्दैछन्। युरेप सम्मिलितका १७ देशका सम्बन्धित कार्यक्रमले सायना प्रेसलाई दिन मिल्ने सुईका रूपमा प्रदान गर्ने अनुमति दिईएको थियो।
साइना प्रेस परिवार लगका लागि मासुपेशीमा सुई डिपो प्रोभेरा जस्तै हो भने दबावको मात्रा ३० प्रतिशत कम हुन्छ। छालाको मुनि गम्भीर एक मात्र पटक प्रयोग गर्न मिल्ने सुईको प्रयोग गर्दा लग सुइरोको माध्यमबाट दुखाइ हुन्छ र असहजता कम हुन्छ।
यो साधनलाई फ्रिजको प्रयोग नगरी भण्डारण फर्काउन । विश्व ४० भन्दा बढी स्थानका नियामक महिला स्वीकृति प्रदान गरिरहेछन्।
स्रोत: https://swasthyakhabar.com/story/29215#.XYCvIP-lQ4E.twitter
उनले याे अध्ययन २०२० सम्म पुगेपनि महिलाले रुचाएकाे खण्डमा २०२२ सम्ममा यूके सहयाग मिलाउन जानकाे बताइन्छ ।
एक पटक सुरु भयो भने तीन महिना गर्भ रहन राक्नु भयो याे सुई महिनावारीमा ७ दिनको जन्म वा महिलाले गर्भमा लिनका लागि जुनसुकै तालिम प्राप्त स्वास्थ्यकर्मीबाट खोज्छ।
विश्वका अन्य देशमा गर्भ निराधक सुईका रूपमा याे साधन प्रभावकारी पाइए पछि नेपालका नवलपुर (वर्दघाट-सुस्ता-पूर्व) र सिन्धुली का १४ वटै स्वास्थ्य संस्थामा याे अध्ययनका लागि सुरू गर्न बताइका छ ।
अध्ययन पछि यो स्वीकार्यता र राजाईका आधारमा अन्य जिल्लामा विस्तार पनि छ।
याे साधनले प्रयाेगले महिनावारीकाे बेलामा दुखाइ कम हुन्छ, गर्भाधान गररहेकी महिलाले पनि प्रयाग गर्न मिल्ने, इस्ट्राजेन नामक हर्माेन वा इस्ट्राजेन र प्राजेस्टेराेनका महिलाले पनि प्रयाेग गर्न मिल्ने र सुई छाडेका केही समय अर्थात् १० देखे १२ महिना रात फेरि हुन सक्छ बताइएका छ।
याे सुई गर्भवतिकी प्रजननविवाहकी महिला, भरखरै गर्भपतन भ्याकी महिला, गर्भाधान गराईकी महिला, नवविवाहित महिला, एचआईभी संक्रमित वा एड्स चिन्हे वा एन्टी रेट्रारेल औषधि स्थिति महिलाका लागि उपयुक्त कार्यक्रममा जानकारी दिएका छन्।
सायना प्रेस सुई प्रयाेग भएको केही महिना महीनासम्म आउन थाल्यो वा अरुबेला पनि छिटफुट रगत बग्ने, केही महिलाकाे तालाबढु हुन र कसैकसैलाई डण्डिफाेर, टाउको दुख्ने मनस्थिति परिवर्तन हुने सामान्य असर देख्नका लागि बताइएका छन् ।
तर, महिला समस्याकी महिला, महिनावारीमा धेरै रगत बग्ने समस्या, याैन सम्पर्क समयमै अत्याधिक रगत बग्ने समस्या महिला, कलेजेसम्बन्धि र हड्डी खिईने समस्या महिलाले सुई प्रयाग गर्न सक्छन्।
हाललाई याे सुइ सिन्धुली र नवलपुरका १४ वटा सरकारी स्वास्थ्य संस्थामा तालिम प्राप्त स्वास्थ्यकर्मीबाट नि:शुल्क लिन मिल्काइ बताइएकाे छ।
सायना प्रेस विश्वका ४० भन्दाबढि देशले प्रयाग सुरु गर्दैछन्। युरेप सम्मिलितका १७ देशका सम्बन्धित कार्यक्रमले सायना प्रेसलाई दिन मिल्ने सुईका रूपमा प्रदान गर्ने अनुमति दिईएको थियो।
साइना प्रेस परिवार लगका लागि मासुपेशीमा सुई डिपो प्रोभेरा जस्तै हो भने दबावको मात्रा ३० प्रतिशत कम हुन्छ। छालाको मुनि गम्भीर एक मात्र पटक प्रयोग गर्न मिल्ने सुईको प्रयोग गर्दा लग सुइरोको माध्यमबाट दुखाइ हुन्छ र असहजता कम हुन्छ।
यो साधनलाई फ्रिजको प्रयोग नगरी भण्डारण फर्काउन । विश्व ४० भन्दा बढी स्थानका नियामक महिला स्वीकृति प्रदान गरिरहेछन्।